Lajmet

Gjithçka duhet të dini për direktivën e re të të drejtave të autorit në Evropë

Sep 14 2018
0 Shpërndarje
Është e mundur që disa nga pjesët më shqetësuese të direktivës të hiqen, çka është premtuar nga  Axel Voss, eurodeputeti që ka udhëhequr akuzat për legjislacionin. Por është gjithashtu e mundur që direktiva  të ballafaqohet me një votim përfundimtar nga Parlamenti Europian në  vitin 2019. Gjithçka duhet të dini për direktivën e re të të drejtave të autorit në Evropë

Dje, Parlamenti Evropian miratoi ndryshime në Direktivën kontradiktore të të drejtave të autorit, një pjesë e legjislacionit që synon të përditësojë të drejtën e autorit për moshën e internetit.

Kritikët thanë se votimi lajmëroi vdekjen e internetit, ndërsa mbështetësit u përgëzuan për mbështetjen e artistëve. Por ndryshimi i propozuar nuk ka mbaruar akoma, dhe ende është shumë herët për të thënë saktësisht se çfarë do të thotë.

Teksti do të ndryshohet në negociatat e ardhshme dhe direktiva ka një shans të pakët për t’u refuzuar krejtësisht në një tjetër votim nga i gjithë Parlamenti Evropian në vitin 2019.

Cilido qoftë legjislacioni i miratuar do të duhet të zbatohet nga kombet individuale, të gjitha duke u përballur me sfida të mundshme ligjore. Me fjalë të tjera, gjërat do të bëhen më konfuze.

Çfarë do të arrijë kjo direktivë?

Pjesa më e madhe e zemërimit ka qenë mbi dy pjesë të direktivës: Nenet 11 dhe 13.. Neni 11 u jep botuesve të drejtën për të kërkuar një pagesë kur lajmet e tyre ndahen nga platformat online, ndërsa Neni 13 thotë se platformat online janë përgjegjëse për përmbajtjen e ngarkuar nga përdoruesit që shkel të drejtën e autorit.

Të dyja masat përpiqen të korrigjojnë një mungesë ekuilibri në thelbin e uebit bashkëkohor: platformat e mëdha si Facebook dhe Google bëjnë shuma të mëdha parash duke siguruar akses në materialet e bëra nga njerëz të tjerë, ndërsa ata që bëjnë përmbajtjen nuk marrin atë që meritojnë.

Neni 11, taksë  lidhëse

Neni 11 është i ashtuquajturi “taksë lidhëse”, që u jep botuesve të drejtën për të kërkuar pagesa kur platformat online ndajnë historitë e tyre. Objektivi i qartë janë agreguesit si Google News, por kundërshtarët shqetësohen se ligji mund të ketë aplikime më të gjera.

Disa interpretime ekstreme kanë sugjeruar se kjo mund të ndalojë edhe përdoruesit e zakonshëm të internetit që të ndajnë histori të reja, por teksti i nenit 11 përjashton individët. Megjithatë, nuk është e qartë se çfarë llogaritet si një platformë tregtare.

Një ndryshim i shtuar direktivës në votimin e djeshëm thotë se thjesht lidhjet nuk mund të tatohen, as “fjalët individuale”. Por ku konsiston kjo? Është e vështirë të dihet se çfarë po kërkohet.

Julia Reda, një nga kritikët kryesorë të direktivës, thotë se nuk është mjaft e qartë. “Ky përjashtim nuk do të funksiononte në internet, sepse askush nuk klikon në një URL që nuk përfshin një përshkrim të shkurtër të asaj që lidhet me të.” Kritikët gjithashtu theksojnë se versionet kombëtare të këtij ligji nuk kanë tendenca  të funksionojnë.

Neni 13, filtër ngarkimi

Një problem edhe më i madh është Neni 13, i quajtur “filtri i ngarkimit” nga kritikët. Ai thotë se platformat “që ruajnë dhe japin akses në sasi të mëdha të materialeve dhe subjekteve të tjera të ngarkuara nga përdoruesit e tyre” janë përgjegjëse për shkeljen e të drejtës së autorit të kryer nga përdoruesit.

Pra, platformat dhe bartësit e të drejtës së autorit duhet “të bashkëpunojnë në mirëbesim” për të ndaluar që kjo shkelje të ndodhë. Përsëri, ka paqartësi se çfarë do të thotë kjo dispozitë dhe si mund të zbatohet. Kritikët janë të qartë: kjo nënkupton  filtra të ngarkimit, që detyrojnë faqet si YouTube dhe Facebook të skanojnë çdo pjesë të përmbajtjes së përdoruesve, dhe ta kontrollojnë atë sipas një baze të dhënash.

Një mekanizëm i tillë do të ishte i orientuar për abuzim me të drejtën e autorit dhe do të bënte miliona gabime. Teknologjia thjesht nuk ekziston për të skanuar përmbajtjen e internetit në këtë mënyrë. Përkrahësit e projektligjit thonë se ky nuk është rasti, dhe se ligjet e mëparshme bëjnë që parodite dhe memet të  përjashtohen nga pretendimet e të drejtës së autorit. Reda pretendon se kjo nuk ndihmon. “Ka dy probleme me këtë,” thotë Reda.

“E para është se përjashtimet ose kufizimet për të drejtën e autorit në një nivel evropian janë të ndryshëm nga një vend në tjetrin. Problemi i dytë është se edhe kur memet janë legale, filtrat e ngarkimit nuk do të ishin në gjendje të dallonin mes tyre dhe materialeve të ndaluara. Përjashtime u shtuan gjithashtu për faqet si Wikipedia dhe GitHub, të cilat ndajnë shumë përmbajtje të krijuara nga përdoruesit.

Lajme të tjera?

Megjithëse nenet 11 dhe 13 kanë marrë më shumë vëmendje deri tani, gjithashtu ka shqetësime se si direktiva trajton programet e teksteve dhe të të dhënave (ose TDM). Dhe një klauzolë, e shtuar vetëm kohët e fundit, mund t’u japë ligave sportive të drejta ekskluzive mbi çdo imazh ose video të një loje, një përshkallëzim domethënës në luftën e vazhdueshme mbi GIF-et e sporteve që mund të shtrihen në fotot e bëra nga fansat e stadiumit para ndeshjes.

Pra, çka ndodh më pas?

Ky version i Direktivës për të Drejtat e Autorit tani zhvillohet ndërmjet anëtarëve të zgjedhur të Parlamentit, Komisionit Evropian dhe përfaqësuesve të shteteve anëtare. Ky proces zakonisht ndodh prapa dyerve të mbyllura, që do të thotë se do të ketë pak mbikëqyrje publike ose lajme që dalin nga procesi.

Është e mundur që disa nga pjesët më shqetësuese të direktivës të hiqen, çka është premtuar nga Axel Voss, eurodeputeti që ka udhëhequr akuzat për legjislacionin. Por është gjithashtu e mundur që direktiva  të ballafaqohet me një votim përfundimtar nga Parlamenti Evropian në  vitin 2019.

Beteja e internetit në Evropë

Ky votim do të jetë shansi i fundit për të hedhur poshtë plotësisht direktivën. Vlen të përmendet se megjithëse i gjithë legjislacioni kaloi me një shumicë të mirë (438 në favor kundrejt 226 që kundërshtuan), votimi për ndryshimet specifike ishte më afër (393 kundrejt 279 për nenin 11 dhe 366 kundrejt 297 për nenin 13). Kjo tregon se ka pasur një kundërshtim të konsiderueshëm ndaj këtyre pjesëve shqetësuese.

Votimi gjithashtu do të zhvillohet përpara zgjedhjeve të BE në Maj, duke u dhënë qytetarëve një mundësi  të mirë nëse duan të bindin përfaqësuesit e tyre për të mbajtur një qëndrim të veçantë. Por, duke parë situatën, nuk ka gjasa që direktiva të mos kalojë krejtësisht. /PCWorld Albanian

Lajmet e fundit>